Murat Hayati/ Dünya Bülteni- Bişkek
ABD Ordusu'nda görev yapan 17 amiral ve generallerin ulusal güvenlik ve askeri strateji, kurumlar arası ilişkiler ile karar verme gibi önemli sorunlar üzerinde yapılacak "Capestown" programına katılım için Özbekistan'a geldi.
Orta asyada Amerikan-Rus rekabetinin tüm hzıyla devam ettiği dönemde bu kadar kalabalık bir ABD askeri heyetinin Özbekistan'a gelmesi dengeleri etkileyebilceği beliritiliyor.ABD Taşkent Büyükelçiliği'nden yapılan açıklamaya göre askeri heyet Taşkent'te hükümet üyeleri ve askeri alandaki üst düzey yetkililer ile biraraya gelecek.
Özbekistan yerel basınında yer alan yorumlarda Özbekistan'ın daha önce Capestown programına ABD'nin işbirliği yaptığı ülkeler arasında olmadığı için katılmadığı belirtilerek, yapılan yeni temasların Washington'un Özbekistan'da askeri üs kurulması yönündeki girişimi olarak kaydedildi. Basında, Washington'un 2014 yılında Afganistan'dan askerlerini geri çekme sürecinde Özbekistan'ın transit bölge olarak kullanılacağı daha önceden de belli olduğu ileri sürüldü.
ABD'nin Taşkent Büyükelçisi George Kroll konu ile ilgili daha önceki açıklamasında, Washington'un Özbekistan toprakları üzerinde askeri üs açma planı olmadığını ve bu yönde iki tarafın herhangi bir girişim içinde bulunmadığını savunmuştu. ABD Orta Asya ve Kafkasya bölgesinden sorumlu Dışişleri Bakan Yardımcısı Robert Blake de kongrede yaptığı konuşmasında ise ABD'nin Orta Asya'da kalıcı üs aramadığını iddia etmişti.
Öte yandan Özbekistan parlamentosu Ağustos ayında ülkede yabancı ülke askeri üssünün kurulmasına izin verilmemesi yönünde karar almıştı.
Uzmanlar Taşkent'in bu yılın ilk yarısında KGAÖ üyeliğinden çekilmesi ile ani bir karar aldığını böylece stratejisini batıya çevirdiğini ve ABD'nin Özbekistan'da üssün açılmasının her ihtimalde gerçekleşebileceğini belirtiyor. Uzmanlar, ABD'nin Afganistan'dan çekilme süresinde ise asker ve askeri teknik araçların okyanus üzerinden değil karadan geçişinin daha ekonomik olduğunu da belirtiyor.