"Sedema kuxika ku di zarokan de derbas nabe, dibe ku bokavîrus be"
Pisporê Tenduristî û Nexweşiyên Zarokan Dr. Fikret İşbilir, der barê enfeksiyonên bocavîrusê (HBoV) de ku di temenê zarokatiyê de zêde tê dîtin lê piranî bi nexweşiyên din re tê tevlihevkirin, nirxandinên girîng kirin.
İşbilir diyar kir ku bi pêşketina rêbazên teşhîsê re, bi taybetî di zarokên ku bi gilîyên kuxika dirêj û nefesketina bi hîşînî serî li saziyên tenduristiyê didin de bocavîrus zêdetir tê tespîtkirin. İşbilir destnîşan kir ku vîrus piranî di dawiya zivistanê û serê biharê de bandora xwe zêde dike û hat ragihandin ku bocavîrus bi kêmanî carekê bandorê li piraniya zarokên di bin 5 saliyê de dike.
“Bandorê li rêyên nefesê yên jêrîn dike” Hat destnîşankirin ku bocavîrus vîruseke bi struktura DNA’yê ye û ji malbata Parvoviridae ye; ji bilî nîşanên rêyên nefesê yên jorîn, meyila wê ya rûniştina li rêyên nefesê yên jêrîn zêde ye. İşbilir diyar kir ku di tabloya klînîkî de nefesketina bi hîşînî derdikeve pêş û vîrus dikare krîzên astimê sor bike û bibe sedema zatûreyê.
“Tayê û kuxik dikarin bibin sînyala hişyariyê” İşbilir bal kişand ku nîşanên bocavîrusê dişibin gelek enfeksiyonên vîral û destnîşan kir ku heke tayê ji 3-4 rojan zêdetir bidome, kuxik zêde bibe û daxwaza xwarinê kêm bibe, divê mitleq doktor zarok bibîne.
“Komên rîskê divê ji nêz ve werin şopandin” Hat diyarkirin ku di pitikên prematûre (pêşwext), zarokên nexweşiya pişikê ya kronîk pê re hene û kesên pergala wan a parastinê qels e de, enfeksiyona bocavîrusê dikare girantir derbas bibe û di van koman de dibe ku şopandina nexweşxaneyê hewce bike.
“Teşhîsa teqez bi testa PCR’ê tê danîn” İşbilir anî ziman ku bocavîrus ji aliyê klînîkî ve ji RSV, înfluensa û adenovîrusê nayê veqetandin û teşhîsa teqez bi testên PCR’ê tê danîn. İşbilir got ku teşhîsa rast rê li ber bikaranîna dermanên nehewce jî digire.
“Ne antîbîyotîk, tedawiya piştgirî” İşbilir destnîşan kir ku di tedawiyê de cihê antîbiyotîkan tune ye û herî pêşî kontrolkirina tayê, piştgiriya şilemeniyê (av û hwd.) û vekirîgirtina rêyên nefesê girîng e.
“Nîşanên pergala digestive jî dikarin werin dîtin” İşbilir diyar kir ku hin cureyên bocavîrusê dikarin bandorê li pergala digestive (herisînê) jî bikin û bi kuxik û tayê re dibe ku zikçûn û vereşîn jî çêbibe.
Hişyariya hîjyen û têkiliyê İşbilir bal kişand ku vîrus dikare li ser rûyan demeke dirêj zindî bimîne û destnîşan kir ku paqijkirina lîstokan û cihên hevpar, rîska belavbûnê kêm dike.
Pispor dibêjin divê nîşanên wekî kuxika ku derbas nabe, nefesa bilez û zehmetiya xwarinê neyên piştguhkirin û tedawiya piştgirî ya di dema zû de rîskan pir kêm dike.